طبقه‌بندی پوشش گیاهی در ارتباط با برخی ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک در مراتع دشت سیستان با استفاده از رگرسیون چند متغیره

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار مرکز تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی و منابع طبیعی سیستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زابل، ایران

2 دانشکاه گرگان

چکیده

برای انجام این پژوهش در ابتدا با تهیه نقشه کاربری اراضی با استفاده از تصاویر سنجنده OLIلندست 8 و تلفیق آن با نقشه زمین‌شناسی، واحدهای همگن تعیین و در مناطق معرف هر جامعه گیاهی به روش تصادفی- سیستماتیک نمونه‌برداری انجام شد. در هر واحد همگن نمونه‌برداری در طول سه ترانسکت 500 متری عمود بر شیب عمومی انجام شد. بر روی هر یک از این ترانسکت‌ها ده پلات 3×3 متری به فاصله 50 متر از هم مستقر و ویژگی‌های مربوط به هرگونه گیاهی شامل، فرم رویشی، نام علمی، تیره، درصد تاج پوشش برداشت شد. همچنین 48 نمونه خاک از عمق 20-0 سانتی‌متری برداشت و برخی از ویژگی‌های آن مانند بافت خاک، مواد آلی، شوری، pH و نسبت جذب سدیم اندازه‌گیری شد. طبقه‌بندی جوامع گیاهی با استفاده از تحلیل خوشه‌ای (شاخص اقلیدسی) پوشش گیاهی و تعیین عوامل تأثیرگذار بر پراکنش جوامع گیاهی با استفاده از تجزیه به مؤلفه‌های اصلی (PCA)‌ انجام شد. نتایج نشان داد که پوشش گیاهی منطقه شامل چهار زیر اجتماع گیاهی است و جنس‌های گیاهی گز درختچه‌ای ( stricta Tamarix) و سیاه شور (Suaeda fruticosa) با فرم رویشی درختچه‌ای- بوته‌ای به‌ترتیب با 2/37 و 5/26 درصد بیشترین فراوانی را داشتند. در بررسی نتایج تحلیل واریانس نیز یافته‌ها نشان داد که درصد شن، هدایت الکتریکی، نسبت جذب سدیم و ماده آلی در زیر اجتماعات طبقه‌بندی شده تفاوت معنی‌دار داشته است (05/0>P). همچنین نتایج نشان داد که مهم‌ترین عوامل مؤثر بر استقرار و پراکنش جوامع گیاهی در منطقه مقادیر درصد شن، هدایت الکتریکی، نسبت جذب سدیم و درصد ماده آلی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Classification of related vegetation with some physical and chemical properties of soil in Sistan plain rangelands using multivariate regression

نویسندگان [English]

  • Mansour Jahantigh 1
  • Moien Jahantigh 2

1 Assoc. Prof. Department of Soil Conservation and Water Management, Sistan Agriculture, Education and Extension Natural Resources Research Center, AREEO, Zabol, Iran

2 P. h.D candidate in Watershed Management, Watershed Management Department, Faculty of Agriculture & Natural Resources, University of Gorgan.

چکیده [English]

To conduct this research, first by preparing the land use map using Landsat 8 OLI sensor images and its combination with geological map, homogeneous units were determined and sampling was done in randomly-systematically in the representative areas of each plant community. Sampling was done along 3 transects of 500m which were vertical, in each site. In each transect placed 10 plots of 3×3m2 at a distance of 50 meters from each other And characteristics related to any plant including vegetative form, scientific name, genus, canopy percentage were harvested. Also, 48 soil samples were taken from a depth of 0-20cm and properties such as soil texture, organic matter, salinity, pH and adsorption ratio sodium were measured. To classification plant communities and investigate the relationships between these communities and soil properties using cluster analysis and principal components analysis respectively in Rstudio software. According to the cluster analysis results, four plant communities were identified and tamarix stricta and Suaeda fruticosa plant species with shrub-shrub vegetative form had the highest frequency with 37.2% and 26.5%, respectively. Results of ANOVA indicated that there were significant differences between some soil properties in identified plant communities. There is also a relationship between the plant communities distribution and environmental factors (p<0.05). The results also showed that the most important factors affecting the establishment and distribution of plant communities in the study area are the percentage of sand, electrical conductivity, sodium absorption ratio and percentage of organic matter

کلیدواژه‌ها [English]

  • Cluster analysis
  • Sistan
  • Soil properties
  • vegetation cover

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 07 آذر 1400
  • تاریخ دریافت: 12 اردیبهشت 1400
  • تاریخ بازنگری: 27 شهریور 1400
  • تاریخ پذیرش: 20 آبان 1400
  • تاریخ اولین انتشار: 07 آذر 1400