نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم گیاهی، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 استادیار، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز، اهر، ایران

چکیده

آللوپاتی به صورت اندرکنش‌های شیمیایی بین گیاهان بوسیله ترشح ترکیباتی موسوم به مواد آللوشیمیایی تعریف می‌شود. این مواد می‌توانند رشد و فرآیندهای فیزیولوژیک گیاهان هدف را تحت تأثیر قرار دهند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی ترکیبات شیمیایی موجود در عصاره اتانولی ریشه، ساقه، برگ و گل پیچک صحرایی (Convolvulus arvensis L.) و اثرات آللوپاتیک آن بر رشد و فیزیولوژی دانه رست‌های گندم نان (Triticum aestivum L.) به صورت طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. در مجموع 23 ترکیب شیمیایی در عصاره‌ها شناسایی شد که ترکیبات غالب شامل متیل پالمیتات، پالمیتیک اسید، 9- اوکتادکنال، 9- اوکتا دکانوئیک اسید، لینولئیک اسید، اولئیک اسید و استیریک اسید بودند. نتایج نشان داد که جوانه زنی و رشد گندم تحت غلظت‌های مختلف عصاره پیچک صحرایی بخصوص در غلظت های بالاتر (50 و 100 گرم بر لیتر) کاهش می‌یابد. همچنین محتوای رنگیزه‌های فتوسنتزی کاهش یافتند. اثر عصاره‌ها بر محتوای پروتئین محلول کل بیشتر افزایشی بود. فعالیت آنزیم کاتالاز در غلظت‌های پایین افزایش یافت ولی غلظت‌های بالاتر موجب مهار فعالیت این آنزیم شدند. در حالت کلی، فعالیت آنزیم پراکسیداز روند کاهشی از خود نشان داد. محتوای مالون دی آلدهید با افزایش غلظت عصاره‌ها افزایش یافت که نشانگر ایجاد تنش اکسیداتیو در دانه رست‌های گندم بود. نتیجه پژوهش حاضر نشان داد که عصاره اندام‌های مختلف پیچک صحرایی به شدت رشد و فرآیندهای فیزیولوژیک گندم را تحت تأثیر قرار می‌دهد و موجب ایجاد تنش اکسیداتیو می‌گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Identification of chemical constituents and evaluation of allelopathic potential of field bindweed organs extract on growth and physiological parameters of bread wheat

نویسندگان [English]

  • Mohammad Pouresmaeil 1
  • Rouhollah Motafakkerazad 1
  • Mohsen Sabzi Nojadeh 2

1 Department of Plant Sciences, Faculty of Natural Sciences, University of Tabriz, Tabriz-5166616471, Iran

2 Ahar Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Tabriz, Ahar-5354854517, Iran

چکیده [English]

Allelopathy is defined as biochemical interactions among plants by releasing the chemical compounds known as allelochemical. These compounds can affect the growth and physiological processes of receiver plants. The present study was aimed at the identification of chemical constituents of ethanolic extract from root, stem, leaf, and flower of Convolvulus arvensis L. and its allelopathic activity on growth and physiological parameters of Triticum aestivum L. experimental design was completely randomized design with three replications. A total of 23 compounds were identified in ethanolic extracts which palmitic acid, 9-octadecenal, 9-octadecanoic acid, linoleic acid, oleic acid, and stearic acid were the major compounds. The results indicated that the germination and early growth of wheat were reduced by extracts especially in higher concentrations (50 and 100 g/L). Photosynthetic pigments content (chlorophyll a, b and carotenoids) was reduced. Total soluble proteins content was mostly increased by increasing the concentration of the extracts. Catalase activity was increased in low concentrations but decreased by high concentrations. A decreasing trend was observed in the peroxidase activity. Malondialdehyde content was increased with increasing the concentration of the extracts, indicating the occurrence of oxidative stress in both shoot and root of wheat seedlings. It was concluded that the extracts from different organs of field bindweed negatively affected the growth and physiological processes and cause oxidative stress in wheat seedlings.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Allelopathy
  • physiology
  • oxidative Stress
  • Antioxidant enzymes
  • MDA