نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس رده بندی گیاهی، سازمان حفاظت محیط زیست

2 سازمان حفاظت محیط زیست، مدیر کل دفتر موزه تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی

3 دانشیار پژوهش، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

چکیده

چکیده:
این تحقیق به منظور بررسی فلورستیک رویشگاه‌های دو گونه انحصاری و در معرض تهدید روشن‌بال خراسانی (Diaphanoptera khorasanica Rech.f.) در خراسانهای رضوی و شمالی و روشن‌‌بال آلمهای(D. stenocalycina Rech.f. & Schiman) در دشت میرزابایلوی پارک ملی گلستان صورت گرفت. هردو گونه متعلق به تیره میخک یا Caryophyllaceae می باشند که در ناحیه ایرانو-تورانی پراکنش داشته و گیاهانی علفی و چند ساله هستند. روشن‌‌بال خراسانی در خاکهای سرخ و روشن‌‌بال آلمه‌ای در خاکهای شور رویش دارند. با استفاده از منابع فلور، نقشه‌ها ی رقومی (250000 :1) و پیمایش میدانی، رویشگاههای گونه های خراسانی و آلمه‌ای شناسایی و محدوده پراکنش و نقاط ارتفاعی آنها ثبت گردید. فنولوژی گیاهان بررسی و نمونه های هرباریومی مربوط به 131 تاکسون از گیاهان روشن‌‌بال و گونه های همراه آنها در رویشگاهها جمع آوری و با استناد به منابع فلور شناسایی گردیدند. شکل زیستی غالب در رویشگاههای مورد مطالعه همی‌کریپتوفیت میباشد. اشکال زیستی فانروفیت، کامفیت، کریپتوفیت، تروفیت و پارازیت‌های یکساله و چندساله در رتبه‌های بعدی قرار دارند. بیشترین درصد گیاهان رویشگاه‌های روشن‌بال خراسانی متعلق به تیره‌های Asteraceae, Poaceae, Lamiaceae, Fabaceae و Brassicaceae و رویشگاه روشن‌بال آلمه‌ای مربوط به تیره‌های Poaceae و Chenopodiaceae می‌باشد. با توجه به وابستگی شدید این دو گونه به وضعیت اقلیمی و خاک مناطق مورد مطالعه، هردو گونه روشن‌بال نیاز جدی به حفاظت مطلوب و اصولی دارند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Floristic survey sites of two threatened endemic species of the genus (Diaphanoptera Rech.f.) from Northeastern region of Iran

نویسندگان [English]

  • Mohammad Javad Ahmadi 1
  • Tahereh Eftekhari 2
  • Younes Asri 3

1 expert of plant taxonomy, Department Of the Environment

2 Department Of the Environment, General Director of Natural History Museum and Genetic Resources

3 Associate Prof., Department of Botany, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Tehran, I.R. of Iran

چکیده [English]

Abstract:
The goal of this research is floristic survey sites of threatened endemic species Diaphanoptera khorasanica Rech.f. in khorassan Razavi and Northern khorassan provinces and D. stenocalycina Rech.f. & Schiman in Mirzabaylou desert of Golestan National Park. Both species grow in Irano-Turanian region. They are herbaceous perennial and belong to the Caryophyllaceae family. D. khorasanica grow in red soils (serpentine) and D. stenocalycina in saline soils. Using flora sources, digital maps (1:250,000) and field surveys, the habitats of both species were identified and their elevation, longitude and latitude were recorded. phenology reviews and plant specimens of 131 taxon and their associated species in the habitats were collected. They were identified based on the flora references. The dominant life forms in the studied habitats are hemicryptophytes. Life forms of phanerophytes, chamaephytes, cryptophytes, therophytes, annual and perennial parasites are in the next ranks. Most of the families in the habitats of D. khorasanica are Asteraceae, Poaceae, Lamiaceae, Fabaceae, Brassicaceae and in the habitats of D. stenocalycina are Chenopodiaceae and Poaceae families. Due to the strong dependence of these two species on the climatic and soil conditions of the studied areas, both species have a strong need to optimal conservation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key Words: Endemic
  • Endangered
  • Hemicryptophytes
  • Irano-Turanian
  • phenology